Łacińska nazwa: Agaricus blazei Murill
Czeska nazwa: pieczarka brazylijska/mandlowa
Chińska nazwa: Ji Song Rong
Japońska nazwa: Himemtsutake
Agaricus blazei murrill (Agaricus brasiliensis, Himematsutake, Ji Song Rong, pieczarka mandlowa, sun mushroom) to grzyb należący do rodziny Agariceae (pieczarkowate). Posiada łuskowaty, brązowo-złoty (stąd angielska nazwa grzyb słoneczny) kapelusz, który ma średnicę od 2 do 12 centymetrów. U młodych grzybów jest on znacznie wypukły, ale wraz ze wzrostem grzyba prostuje się i strzępi na brzegach. Kapelusz osadzony jest na jasnej nóżce, która może osiągać wysokość 10 cm. Agaricus jest wyśmienity w smaku, ma znakomity słodkawy posmak. Rośnie w słońcu, a nie w cieniu jak większość grzybów. Dlatego też jego angielska nazwa to grzyb słoneczny.
Grzyb pochodzi z Ameryki Południowej, a dokładniej znajduje się na małym obszarze Sao Paulo, wokół wioski Piedade. Obecnie jest jednak uprawiany na całym świecie. Jest łatwy w uprawie, również komercyjnej. Agaricus był od niepamiętnych czasów używany przez miejscową ludność nie tylko jako smaczny pokarm, ale przede wszystkim jako „lekarstwo”. Czeska nazwa wywodzi się z charakteru grzyba, tj. pachnie migdałami.
Do zielników Agaricus został wpisany dopiero w 1945 roku, dzięki mykologowi W. A. Murillowi. Publicznie jednak grzyb został przedstawiony dopiero w 1960 roku, kiedy to zaczął go badać w laboratorium japoński naukowiec T. Furomoto. Udało mu się również wykazać wiele właściwości tego grzyba.
Co ciekawe, do systemu botanicznego Agaricus został wpisany w 1967 roku, za co odpowiada belgijski botanik Heinemann.
Agaricus od lat 60. XX wieku cieszy się dużym zainteresowaniem, które zdecydowanie nie słabnie. Odkrywane są wciąż nowe właściwości tego wyjątkowego grzyba. Agaricus rzekomo stosował również amerykański prezydent Ronald Reagan, który cierpiał na raka skóry.
Natura (Si Qi): ciepła
Smak (Wu Wei): słodki, lekko ostry
Tropizm (Gui Jing): śledziona, żołądek, jelita
1, Wzmacnia układ odpornościowy
2, Zastosowanie w nowotworach
3, Kaszel
4, Problemy skórne
5, Reakcje alergiczne i autoimmunologiczne
6, Wsparcie perystaltyki i trawienia
7, Problemy metaboliczne
8, Neuropatia
9, Właściwości hepatoprotekcyjne
10, Wspiera kości
11, Skurcze
12, Artroza
13, Właściwości przeciwzapalne
Mniej częste zastosowanie Agaricus:
a, Grzyby w formie ekstraktów (zalecana forma stosowania)
Jeśli stosujesz grzyby w formie 30% ekstraktów, to zalecam:
Stosowanie profilaktyczne
Przy lżejszych problemach zdrowotnych
Przy poważniejszych problemach zdrowotnych
b, Grzyby w nalewce
c, Grzyby w formie proszku (powder, biomasa)
d, Suszone grzyby
Skład grzyba determinuje również jego właściwości. W dalszym tekście przybliżymy najważniejsze składniki Agaricus
Cukry ogółem stanowią największy udział w suchej masie. W Agaricus znajdują się cukry proste, monosacharydy, np. mannitol i trehaloza, ale przede wszystkim cukry złożone, tj. polisacharydy. Do polisacharydów należą również beta glukany, które mają właściwości immunostymulujące, antyoksydacyjne i przeciwnowotworowe. Agaricus jest bogaty głównie w glukany, które mają podstawowy szkielet (1–6)-beta oraz (1–3)-beta, (1–4) D z dalszym rozgałęzieniem. Właśnie skład polisacharydu oraz typ i umiejscowienie rozgałęzienia w dużej mierze określa również jego działanie. Inne polisacharydy, które są w Agaricus, zaliczają się do błonnika pokarmowego. Ten nie wchłania się do organizmu i służy jako źródło energii dla symbiotycznych bakterii jelitowych.
Nieodłączną częścią Agaricus są również aminokwasy, budulce białek. Zawiera aminokwasy egzogenne, których organizm nie potrafi sam wytworzyć i pozyskuje tylko z pożywienia, oraz te endogenne, które organizm potrafi wytworzyć.
W załączonej tabeli widać, że najwyższe stężenie na g suchej masy ma arginina, dalej glicyna, kwas glutaminowy, prolina, alanina, histydyna, treonina… Testowana próbka nie zawierała cysteiny.
Białka w Agaricus są reprezentowane np. przez enzymy. Chodzi głównie o enzymy, które rozkładają materię zwierzęcą tak, aby grzyb mógł z niej czerpać składniki odżywcze, tj. laktazy, glukanazy i enzymy rozkładające ligninę.
Cho SM, Jang KY, Park HJ, Park JS. Analysis of the Chemical Constituents of Agaricus brasiliensis. Mycobiology. 2008;36(1):50-54. doi:10.4489/MYCO.2008.36.1.050
W Agaricus można znaleźć również kwasy tłuszczowe. Większy udział stanowią kwasy nienasycone (zdrowsze), nasyconych jest mniej. Z tabeli wynika, że najwięcej w Agaricus jest kwasu linolowego (nienasycony), następnie palmitynowego (nasycony). Dalej zawiera kwas pentadecylowy, stearynowy, behenowy, oleinowy, linolenowy… (pierwsza liczba za nazwą kwasu to „długość” kwasu, liczba za dwukropkiem oznacza, ile w kwasie jest wiązań podwójnych, tj. jak jest (nie)nasycony.
Agaricus zawiera wiele innych związków, które są bardzo istotne.
Ważne są np. kwasy organiczne, których zawartość na 100 gramów suchej masy znajduje się w tabeli. Najwięcej jest kwasu fumarowego, dalej octowego, mlekowego, jabłkowego, piroglutaminowego, mrówkowego,
cytrynowego, szczawiowego. Między innymi nadają one grzybowi smak i zapach.
Duże działanie antyoksydacyjne, przeciwdrobnoustrojowe i przeciwnowotworowe mają związki fenolowe, np.
Silnymi antyoksydantami są również flawonoidy:
Przeciwnowotworowe, przeciwdrobnoustrojowe działanie mają również terpenoidy, te są w Agaricus reprezentowane np. przez blazeispirole A, B, C, E i F. W Agaricus są również witaminy, a to głównie witamina D2, witaminy z grupy B (B1 tiamina, B2 ryboflawina, B6 pirydoksyna), biotyna, kwas foliowy, witamina E. Nie brakuje również minerałów i pierwiastków śladowych, np. potas, fosfor, magnez, wapń, sód, żelazo, cynk, miedź, mangan… patrz tabela poniżej.
Właściwości Agaricus są na tyle wyraźne, że opracowano preparat, który jest standaryzowany i przechodzi zarówno badania na zwierzętach, jak i badania kliniczne. Mówimy o Andosanie. Preparat w 82% składa się z Agaricus, 15% stanowi Hericium i 3% Maitake. Miał pozytywny efekt u pacjentów z przewlekłymi stanami zapalnymi jelit.
Agaricus ma potencjał wspierać nasze zdrowie. Niektóre właściwości głębiej omówimy w kolejnych wierszach.
da Silva Campelo M, Neto JFC, et al. Polysaccharides and extracts from Agaricus brasiliensis Murill - A comprehensive review. Int J Biol Macromol. 2021 Jul 31;183:1697-1714. doi: 10.1016/j.ijbiomac.2021.05.112.
da Silva de Souza AC, Correa VG, et al. Agaricus blazei Bioactive Compounds and their Effects on Human Health: Benefits and Controversies. Curr Pharm Des. 2017;23(19):2807-2834. doi: 10.2174/1381612823666170119093719.
Prawidłowe funkcjonowanie układu odpornościowego jest dla naszego życia niezbędne. Układ odpornościowy chroni nas przed niebezpieczeństwem, czy to przychodzącym z zewnątrz (np. patogeny zakaźne) czy od wewnątrz (komórki nowotworowe).
Agaricus, resp. składniki w nim zawarte, stymuluje układ odpornościowy, komórki odpornościowe. Ten efekt potwierdził się bezpośrednio na komórkach układu odpornościowego, które wystawiono na działanie Agaricus. W przypadku makrofagów, tj. typu komórek odpornościowych należących do odporności wrodzonej, które potrafią pochłaniać i niszczyć obcy materiał (fagocytować) i stymulować inne komórki odpornościowe, dochodzi dzięki Agaricus do zwiększenia produkcji cytokin wzmacniających odpowiedź odpornościową, np. IL-1, IL-2, IL-6, TNF alfa czy interferonu gamma i czynników wzrostu. Wzmacnia również fagocytozę, jeśli fagocytowane są np. bakterie, zwiększa się również zdolność makrofagów do ich uśmiercenia po pochłonięciu. Stymulujący wpływ Agaricus potwierdzono również u komórek NK, chodzi o naturalnych zabójców, którzy niszczą komórki atakowane przez wirusy lub komórki nowotworowe. Wzmocniona jest również aktywność limfocytów T i B, a tym samym produkcja przeciwciał, w tym śluzówkowych IgA.
W jednym badaniu klinicznym autorzy podawali Agaricus 31 ochotnikom i obserwowali, jaki będzie to miało wpływ na komórki NK. Agaricus w tym badaniu wprawdzie nie zwiększył liczby komórek NK, ale wyraźnie zwiększył ich aktywność.
Teraz przyjrzymy się przypadkom, kiedy konieczne jest obniżenie aktywności układu odpornościowego. Układ odpornościowy może reagować nadmiernie na infekcje, przez co uszkodzi organizm, może atakować nieszkodliwe białka (alergeny), a nawet własne białka (autoimmunizacja). Agaricus sam w sobie, ew. Andosan, był użyty w wielu badaniach na zwierzętach i ochotnikach. Testowanie przebiegło głównie u pacjentów z przewlekłymi stanami zapalnymi jelit, tj. z chorobą Leśniowskiego-Crohna lub wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego. U pacjentów, którzy otrzymywali Agaricus/Andosan, mieli mniej objawów choroby, obniżyły się wartości zapalnych cytokin, takich jak IL-2, IL-6, TNF alfa. W próbkach jelita wykazano również pozytywny wpływ, śluzówka była mniej zapalona. Pacjenci podawali, że dzięki Agaricus poczuli ulgę, byli bardziej aktywni, nie mieli tylu dolegliwości jelitowych.
U myszy udało się wykazać, że tłumi układ odpornościowy i zapobiega rozwinięciu sepsy, która często kończy się śmiercią. Myszy więc zabieg, który wywołał sepsę, przeżyły.
Agaricus tłumi zwiększoną aktywność układu odpornościowego również w przypadku alergii. Alergia jest związana z alergicznym uszkadzającym stanem zapalnym. Dla zapaleń alergicznych typowe jest, że jest zwiększona aktywność limfocytów Th2, eozynofilów i komórek tucznych, jest również zwiększona produkcja przeciwciał IgE. Agaricus w badaniach obniżył liczby limfocytów Th2, a także produkcję IgE.
Wang P, Li XT, Sun L, Shen L. Anti-Inflammatory Activity of Water-Soluble Polysaccharide of Agaricus blazei Murill on Ovariectomized Osteopenic Rats. Evid Based Complement Alternat Med. 2013;2013:164817.
Nakajima A, Ishida T, Koga M, Takeuchi T, Mazda O, Takeuchi M. Effect of hot water extract from Agaricus blazei Murill on antibody-producing cells in mice. Int Immunopharmacol. 2002;2(8):1205-11.
Førland DT, Johnson E, Tryggestad AM, Lyberg T, Hetland G. An extract based on the medicinal mushroom Agaricus blazei Murill stimulates monocyte-derived dendritic cells to cytokine and chemokine production in vitro. Cytokine. 2010;49(3):245-50.
Ni WY, Wu MF, Liao NC, Yeh MY, Lu HF, Hsueh SC, Liu JY, Huang YP, Chang CH, Chung JG. Extract of medicinal mushroom Agaricus blazei Murill enhances the non-specific and adaptive immune activities in BALB/c mice. In Vivo. 2013 Nov-Dec;27(6):779-86.
Cui L, Sun Y, Xu H, Xu H, Cong H, Liu J. A polysaccharide isolated from Agaricus blazei Murill (ABP-AW1) as a potential Th1 immunity-stimulating adjuvant. Oncol Lett. 2013 Oct;6(4):1039-1044.
Liu Y, Fukuwatari Y, Okumura K, et al. Immunomodulating Activity of Agaricus brasiliensis KA21 in Mice and in Human Volunteers. Evid Based Complement Alternat Med. 2008;5(2):205-219. doi:10.1093/ecam/nem016
Padilha MM, Avila AA, Sousa PJ, Cardoso LG, Perazzo FF, Carvalho JC. Anti-inflammatory activity of aqueous and alkaline extracts from mushrooms (Agaricus blazei Murill). J Med Food. 2009;12(2):359-64.
Navegantes-Lima KC, Monteiro VVS, de França Gaspar SL, de Brito Oliveira AL, de Oliveira JP, Reis JF, de Souza Gomes R, Rodrigues CA, Stutz H, Sovrani V, Peres A, Romão PRT, Monteiro MC. Agaricus brasiliensis Mushroom Protects Against Sepsis by Alleviating Oxidative and Inflammatory Response. Front Immunol. 2020 Jul 1;11:1238. doi: 10.3389/fimmu.2020.01238.
Ellertsen LK, Hetland G. An extract of the medicinal mushroom Agaricus blazei Murill can protect against allergy. Clin Mol Allergy. 2009 May 5;7:6.
Førland DT, Johnson E, Saetre L, Lyberg T, Lygren I, Hetland G. Effect of an extract based on the medicinal mushroom Agaricus blazei Murill on expression of cytokines and calprotectin in patients with ulcerative colitis and Crohn's disease. Scand J Immunol. 2011 Jan;73(1):66-75.
Kawamura M, Kasai H, He L, Deng X, Yamashita A,Terunuma H, et al. Antithetical effects of hemicellulase-treated Agaricus blazei on the maturation of murine bone-marrow-derived dendritic cells. Immunology 2005;114:397–409.
Therkelsen SP, Hetland G, Lyberg T, Lygren I, Johnson E (2016) Effect of the Medicinal Agaricus blazei Murill-Based Mushroom Extract, AndoSanTM, on Symptoms, Fatigue and Quality of Life in Patients with Crohn’s Disease in a Randomized Single-Blinded Placebo Controlled Study. PLoS ONE 11(7): e0159288.
Choroby nowotworowe są na całym świecie coraz bardziej rozpowszechnione. Wynika to ze zwiększającego się wieku populacji, a także narażenia na czynniki ryzyka, np. substancje szkodliwe w wodzie, powietrzu. Swoje żniwo zbiera także niewłaściwy styl życia, np. palenie, zwiększone spożycie tłuszczów, cukrów, brak ruchu i błonnika.
Wiele naturalnych składników ma potencjał zabijania komórek nowotworowych. Nie inaczej jest w przypadku Hericium. Najczęściej właściwości przeciwnowotworowe testuje się na kulturach komórkowych, tj. tworzy się środowisko dla komórek, aby w nim dobrze i naturalnie rosły, namnażały się itd. Następnie do kultury dodaje się również Agaricus lub jego składnik. W obecności Agaricus dochodzi do tego, że dziko namnażające się komórki przestają się namnażać, a dodatkowo umierają przez apoptozę. Ten efekt potwierdził się w przypadku raka płuc, prostaty, piersi, wątroby, jajników, a także nowotworowych chorób krwi.
Przeprowadzono również wiele prób na zwierzętach, którym nowotwór jest albo wszczepiany, albo jego tworzenie jest wywoływane. W tych próbach części zwierząt podaje się Agaricus, a części nie i wtedy można obserwować, jak nowotwór się zachowuje. U zwierząt, które otrzymują Agaricus, dochodzi do spowolnienia lub zatrzymania wzrostu nowotworu, zmniejsza się przerzutowanie i wydłuża się czas przeżycia zwierząt.
Z Agaricus przeprowadzono również badania kliniczne. Możemy opisać jedno, w którym pacjentkami były kobiety z nowotworami ginekologicznymi, tj. rakiem macicy, szyjki macicy i jajników. Pacjentkom do standardowego leczenia dodano również Agaricus. Miał on bardzo pozytywny wpływ głównie na znoszenie chemioterapii. Pacjentki miały mniej skutków ubocznych, tj. nie doszło do utraty apetytu, zmniejszyło się wypadanie włosów..., a dodatkowo nie doszło do stłumienia układu odpornościowego.
W innym badaniu było 67 pacjentów, którzy mieli chorobę nowotworową w remisji (ustąpieniu). Ci pacjenci stosowali przez 6 miesięcy granulat z Agaricus, a następnie wypełnili kwestionariusze. Podawali, że czują się bardziej witalni, lepiej radzą sobie z codziennymi obowiązkami, czuli się również lepiej psychicznie i poprawiły się funkcje mózgowe.
Nie możemy nie wspomnieć o badaniu z 40 pacjentami z szpiczakiem, co jest bardzo upraszczając rakiem szpiku kostnego, tj. w szpiku kostnym gromadzą się nowotworowe komórki krwi. Pacjentom podawano duże dawki chemioterapeutyków tak, aby zniszczyć ich szpik kostny i mogła przebiec transplantacja szpiku kostnego. Niektórzy pacjenci dodatkowo otrzymywali również Agaricus w Andosanie. Podawanie Andosanu rozpoczęto na początku chemioterapii i pacjenci stosowali go przez 7 tygodni. Stosowanie było związane ze wzrostem liczby tłumiących zapalenie limfocytów T i komórek dendrytycznych. Andosan miał więc wyraźną aktywność immunomodulacyjną.
Jon-Magnus Tangen, Anne Tierens, Jo Caers, et al., “Immunomodulatory Effects of the Agaricus blazei Murill-Based Mushroom Extract AndoSan in Patients with Multiple Myeloma Undergoing High Dose Chemotherapy and Autologous Stem Cell Transplantation: A Randomized, Double Blinded Clinical Study,” BioMed Research International, vol. 2015, Article ID 718539, 11 pages, 2015.
Kobayashi H, Yoshida R, Kanada Y, Fukuda Y, Yagyu T, Inagaki K, Kondo T, Kurita N, Suzuki M, Kanayama N, Terao T.Suppressing effects of daily oral supplementation of beta-glucan extracted from Agaricus blazei Murill on spontaneous and peritoneal disseminated metastasis in mouse model. J Cancer Res Clin Oncol. 2005;131(8):527-38.
Jumes F. M, Lugarini D, Pereira A.L, de Oliveira A, Christoff Ade O, Linde G.A, do Valle J.S, Colauto N.B, Acco A. Effects of Agaricus brasiliensis mushroom in Walker-256 tumor-bearing rats. Can J Physiol Pharmacol. 2010;88(1):21-7.
Yu C.H, Kan S.F, Shu C.H, Lu T.J, Sun-Hwang L, Wang P.S Inhibitory mechanisms of Agaricus blazei Murill on the growth of prostate cancer in vitro and in vivo.. J Nutr Biochem. 2009;20(10):753-64.
Ahn W.S, et al Natural killer cell activity and quality of life were improved by consumption of a mushroom extract, Agaricus blazei Murill Kyowa, in gynecological cancer patients undergoing chemotherapy.. Int J Gynecol Cancer 2004;14(4):589-594.
X. Tian, Z. Lun and H. Ito. Clinical observation on treatment of acute non lymphocytic leukemia with Agaricus blazei. J. Lanzhou Med. Coll. 20 (1994), pp. 169–171
Mizuno T. Medicinal properties and clinical effects of culinary-medicinal mushroom Agaricus blazei Murrill (Agaricomycetideae) (Review). Int J Med Mushr 2002;4:299–312.Li X, Zhao X, Wang H, Han J, Liu L.A polysaccharide from the fruiting bodies of Agaricus blazei Murill induces caspase-dependent apoptosis in human leukemia HL-60 cells.Tumour Biol. 2014 Sep;35(9):8963-8.
Yu CH, Kan SF, Shu CH, Lu TJ, Sun-Hwang L, Wang PS. Inhibitory mechanisms of Agaricus blazei Murill on the growth of prostate cancer in vitro and in vivo. J Nutr Biochem. 2009 Oct;20(10):753-64.
Stres oksydacyjny powstaje w wyniku kumulacji wolnych rodników. Wolne rodniki powstają w ciele stale, np. podczas oddychania komórkowego, metabolizmu składników odżywczych, odpowiedzi odpornościowej. Ale chodzi o taką ilość, którą organizm jest w stanie usunąć za pomocą antyoksydantów i enzymów neutralizujących. Zwiększona produkcja wolnych rodników prowadzi do tego, że ciało nie nadąża z „usuwaniem” wolnych rodników i te się gromadzą. Te substancje reagują ze stabilnymi związkami, np. tłuszczem błon komórkowych i DNA komórkowym, przez co uszkadzają komórki, przyspieszają procesy degeneracyjne, zwiększają ryzyko powstania raka, działają prozapalnie, a stan zapalny następnie uszkadza tkanki.
Agaricus zawiera związki, które działają jako antyoksydanty. Są to głównie związki fenolowe i flawonoidy, ale także niektóre polisacharydy.
W próbach na zwierzętach wykazano, że dodanie Agaricus prowadzi do zmniejszenia tworzenia wolnych rodników i do zwiększenia ich usuwania. Jest to możliwe do określenia za pomocą śledzenia stężenia aldehydu malonowego. Ten związek powstaje, gdy wolne rodniki reagują z tłuszczami w błonach. W jednym badaniu dzięki podawaniu wodnego ekstraktu z Agaricus doszło do zmniejszenia stresu oksydacyjnego u szczurów z artretyzmem. Dzięki temu doszło również do złagodzenia objawów artretyzmu, zmniejszenia stanu zapalnego, zwiększyła się bowiem również aktywność enzymów, które neutralizują wolne rodniki, tj. peroksydazy glutationowej.
S. Y. Tsai, H. L. Tsai, and J. L. Mau, “Antioxidant properties of Agaricus blazei, Agrocybe cylindracea, and Boletus edulis. LWT - Food Science and Technology. Volume 40, Issue 8, , Pages 1392–1402
Hakime-Silva RA, Vellosa JC, Khalil NM, Khalil OA, Brunetti IL, Oliveira OM. Chemical, enzymatic and cellular antioxidant activity studies of Agaricus blazei Murrill. An Acad Bras Cienc. 2013;85(3):1073-81.
Jia S, Li F, Liu Y, Ren H, Gong G, Wang Y, Wu S. Effects of extraction methods on the antioxidant activities of polysaccharides from Agaricus blazei Murill. Int J Biol Macromol. 2013 Nov;62:66-9.
de Souza ACDS, Gonalves GA, Soares AA, de Sá-Nakanishi AB, de Santi-Rampazzo AP, Natali MRM, Peralta RM, Bracht A. Antioxidant Action of an Aqueous Extract of Royal Sun Medicinal Mushroom, Agaricus brasiliensis (Agaricomycetes), in Rats with Adjuvant-Induced Arthritis. Int J Med Mushrooms. 2018;20(2):101-117. doi: 10.1615/IntJMedMushrooms.2018025309.
Mikroorganizmy, które mogą powodować infekcje, są wszędzie wokół nas. Chodzi o to, czy układ odpornościowy potrafi sobie z nimi poradzić. Jeśli układ odpornościowy nie nadąża z eliminacją patogena, wybucha infekcja. Często konieczne jest wdrożenie leczenia. Infekcje wirusowe są w większości nieuleczalne, przeciw bakteriom mamy antybiotyki, przeciw grzybom i pasożytom leki przeciwgrzybicze i przeciwpasożytnicze. Patogeny jednak stopniowo stają się oporne na leczenie, tj. nie reagują na nie. I tak szuka się nowych możliwości leczenia. Pomóc mogą również naturalne substancje, które są zawarte w grzybach witalnych.
Badania pokazują, że Agaricus ma potencjał likwidowania wirusów. W próbach na komórkach okazało się, że Agaricus zmniejsza zdolność wirusów do wejścia do komórki. Tylko tak wirus może się namnażać i spowodować infekcję. Agaricus jest dobrym pomocnikiem przeciw togawirusom, zapaleniom wątroby typu B i C. A także wirusom grypy.
Agaricus okazał się skuteczny w przypadku wirusów opryszczki. W próbach na myszach ograniczył występowanie defektów skórnych i przyspieszył gojenie zmian skórnych (opryszczki) oraz zmniejszył śmiertelność myszy.
Agaricus potrafi również „podgrzać atmosferę” bakteriom. Radzi sobie z pneumokokami. U myszy, które zostały zarażone, rozwinęło się poważne zapalenie płuc. Jeśli myszy stosowały Agaricus, zmniejszyła się liczba bakterii we krwi, tj. bakteriemia, a także mniejsze było uszkodzenie płuc. To również zwiększyło szansę myszy na przeżycie.
Podobny efekt wykazano u bakterii koliformnych (bakterie chorobotwórcze w jelitach). Te bakterie naukowcy wprowadzili bezpośrednio do jamy brzusznej myszy, przez co wywołali poważne zapalenie otrzewnej. Agaricus zmniejszył stan zapalny, zwiększył usuwanie bakterii i zmniejszył śmiertelność.
Na tym jednak właściwości Agaricus się nie kończą. Wykazano, że potrafi sobie poradzić również z pasożytami. Było to testowane na rybach, które zostały zarażone włosogłówką śledzionową. W innym badaniu Agaricus zdołał ograniczyć namnażanie zarodźców, które powodują malarię u ludzi.
Nie możemy pominąć właściwości przeciwgrzybiczych. W jednym badaniu okazało się, że polisacharydy z Agaricus stymulują układ odpornościowy tak skutecznie, że łatwiej radzi sobie on z infekcjami drożdżakowymi (Candida albicans).
Sorimachi K, Ikehara Y, Maezato G, Okubo A, Yamazaki S, Akimoto K, et al. Inhibitory effect of Agaricus blazei Murril fractions on cytophatic effect induced by Western equine encephalitis (WEE) virus on VERO cells in vitro. Biosci Biotech Biochem 2001;65:1645–7.
Inuzuka H, Yoshida T. Clinical utility of ABCL (Agaricus Mushroom Extract) treatment for C-type hepatitis. Jpn Pharmacol Ther 2002;30:103–7.
Eguchi N, Fujino K, Thanasut K, Taharaguchi M, Motoi M, Motoi A, Oonaka K, Taharaguchi S. In vitro Anti-Influenza Virus Activity of Agaricus brasiliensis KA21. Biocontrol Sci. 2017;22(3):171-174. doi: 10.4265/bio.22.171.
Bernardshaw S, Johnson E, Hetland G. An extract of mushroom Agaricus blazei Murrill administered orally protects against systemic Streptococcus pneumoniae infection in mice. Scand J Immunol 2005;62:393–8.
Grinde B, Hetland G, Johnson E. Effects on gene expression and viral load of a medicinal extract from Agaricus blazei in patients with chronic hepatitis C infection. Int Immunopharmacol. 2006 Aug;6(8):1311-4.
Bernardshaw S, Hetland G, Grinde B, Johnson E. An extract of the mushroom Agaricus blazei Murill protects against lethal septicemia in a mouse model of fecal peritonitis. Shock. 2006;25(4):420-5.
Valadares DG, Duarte MC, Ramírez L, Chávez-Fumagalli MA, Lage PS, Martins VT, Costa LE, Ribeiro TG, Régis WC, Soto M, Fernandes AP, Tavares CA, Coelho EA.
Therapeutic efficacy induced by the oral administration of Agaricus blazei Murill against Leishmania amazonensis. Parasitol Res. 2012;111(4):1807-16.
Valadares DG, Duarte MC, Oliveira JS, Chávez-Fumagalli MA, Martins VT, Costa LE, Leite JP, Santoro MM, Régis WC, Tavares CA, Coelho EA. Leishmanicidal activity of the Agaricus blazei Murill in different Leishmania species. Parasitol Int. 2011;60(4):357-63.
Hetland, G.; Johnson, E.; Eide, D.M.; Samuelsen, A.B.C.; Wiker, H.G. Antimicrobial effects of β-glucans and pectin and of the Agaricus. blazei-based mushroom extract, Andosan™ Examples of mouse models for pneumococcal-, fecal bacterial-, and mycobacterial infections. In Microbial Pathogens and Strategies for Combating Them: Science, Technology and Education; Mendez-Vilas, A., Ed.; Formatex: Badajoz, Spain, 2013; pp. 889–898
de Jesus Pereira NC, Régis WC, Costa LE, de Oliveira JS, da Silva AG, Martins VT, Duarte MC, de Souza JR, Lage PS, Schneider MS, Melo MN, Soto M, Soares SA, Tavares CA, Chávez-Fumagalli MA, Coelho EA. Evaluation of adjuvant activity of fractions derived from Agaricus blazei, when in association with the recombinant LiHyp1 protein, to protect against visceral leishmaniasis. Exp Parasitol. 2015 Jun;153:180-90.
Martins PR, de Campos Soares ÂMV, da Silva Pinto Domeneghini AV, Golim MA, Kaneno R. Agaricus brasiliensis polysaccharides stimulate human monocytes to capture Candida albicans, express toll-like receptors 2 and 4, and produce pro-inflammatory cytokines. J Venom Anim Toxins Incl Trop Dis. 2017 Mar 23;23:17. doi: 10.1186/s40409-017-0102-2.
Cukrzyca jest obecnie coraz bardziej rozpowszechniona, głównie typ II. W przypadku cukrzycy rozróżniamy 2 główne typy (jest ich jednak więcej), a to typ I i typ II. Typ I jest częsty u dzieci i młodych ludzi. Wynika z autoimmunologicznego zapalenia trzustki, która w miarę uszkadzania produkuje mniej insuliny. Ci pacjenci są zawsze leczeni insuliną. Typ II jest typowy raczej dla starszych ludzi, choć w dzisiejszych czasach dotyka coraz młodszych. Jest związany z nadwagą/otyłością, wysokimi wartościami tłuszczów we krwi itd. Trzustka może być uszkodzona i produkować mniej insuliny, ale częstym problemem jest insulinooporność. Insuliny we krwi jest pod dostatkiem, ale komórki na nią nie reagują.
Z powodu niedoboru insuliny lub niewrażliwości komórek na nią zwiększa się cukier we krwi. Ten uszkadza wyściółkę naczyń, nerwy, tkanki… diabetycy często cierpią na uszkodzenia nerek, siatkówki, niegojące się rany itd.
Agaricus testowano głównie na zwierzętach. U zwierząt wywołano stan podobny do cukrzycy typu II. Doszło do wzrostu cukru we krwi i insulinooporności. Leczenie Agaricus zdołało obniżyć glikemię, ale także zwiększyć wrażliwość komórek na insulinę. Dodatkowo Agaricus zmniejsza stan zapalny i stres oksydacyjny, dzięki czemu chroni trzustkę i może przyczynić się do lepszej produkcji insuliny.
Wspomnimy również o badaniu klinicznym, w którym byli pacjenci z cukrzycą typu II. Stosowali oni leki przeciwcukrzycowe. Część pacjentów otrzymywała Agaricus, a część placebo. Nikt nie wiedział, co stosuje. U pacjentów z Agaricus glikemia była lepiej kontrolowana, nie dochodziło do wahań, ale utrzymywała się w pożądanych wartościach.
Wspomnieliśmy już o niektórych powikłaniach, które są związane z cukrzycą. Należą do nich również uszkodzenia nerwów i bóle neuropatyczne. Chodzi o zaburzenia czucia, bolesną reakcję nawet na mały lub żaden bodziec. Te bóle wyraźnie obniżają jakość życia pacjentów. W próbie na myszach z bólami neuropatycznymi z cukrzycą podawanie Agaricus prowadziło do obniżenia glikemii, a także zwiększył się próg bólu. Myszy potrafiły znieść nawet wyższy bodziec bólowy. Testuje się to tak, że myszy wystawia się na ból i czeka, aż zareagują, np. cofną łapkę. U myszy z Agaricus doszło bowiem do regeneracji uszkodzonych nerwów.
U cukrzyków spotykamy się również z zaburzeniem krwiotworzenia i anemią. U myszy z cukrzycą dzięki Agaricus wyrównała się nie tylko glikemia, ale także poprawiło się krwiotworzenie. Wyraźnie poprawiła się erytropoeza, tj. tworzenie czerwonych krwinek. Dodatkowo wydłużyło się przeżycie czerwonych krwinek, które z powodu wyższych wartości cukru jest skrócone.
Vitak TY, Wasser SP, Nevo E, Sybirna NO. The Effect of the Medicinal Mushrooms Agaricus brasiliensis and Ganoderma lucidum (Higher Basidiomycetes) on the Erythron System in Normal and Streptozotocin-Induced Diabetic Rats. Int J Med Mushrooms. 2015;17(3):277-86.
Hsu CH, Liao YL, Lin SC, Hwang KC, Chou P. The mushroom Agaricus Blazei Murill in combination with metformin and gliclazide improves insulin resistance in type 2 diabetes: a randomized, double-blinded, and placebo-controlled clinical trial. J Altern Complement Med. 2007 Jan-Feb;13(1):97-102.
Oh TW, Kim YA, Jang WJ, Byeon JI, Ryu CH, Kim JO, Ha YL. Semipurified fractions from the submerged-culture broth of Agaricus blazei Murill reduce blood glucose levels in streptozotocin-induced diabetic rats. J Agric Food Chem. 2010;58(7):4113-9.
Ji W, Huang H, Chao J, Lu W, Guo J. Protective Effect of Agaricus brasiliensis on STZ-Induced Diabetic Neuropathic Pain in Rats. Evid Based Complement Alternat Med. 2014;2014:679259.
Tak samo jak wysokie poziomy cukru, coraz więcej ludzi nękają również wysokie wartości tłuszczów we krwi. Często objawia się to dopiero jako nagle powstały stan ostry, np. udar mózgu czy zawał serca. Nadmiar tłuszczów odkłada się bowiem nie tylko w komórkach tłuszczowych w tkance tłuszczowej, ale także w ścianach naczyń, gdzie tworzą się blaszki, rozwija się stan zapalny, a naczynia są mniej elastyczne. Oznacza to, że dochodzi do miażdżycy, a jej obecność jest związana z wyższym ciśnieniem krwi, zwężeniem naczyń i niedokrwieniem, zwiększoną krzepliwością krwi, wspomnianymi już zdarzeniami ostrymi. Dobrze jest chodzić na badania profilaktyczne, gdzie kontroluje się również poziomy tłuszczów. Można na nie wpłynąć stylem życia, jeśli to zawiedzie, można podawać leki, tj. hipolipemizujące. Obniżenie wartości tłuszczów we krwi zmniejsza więc również ryzyko chorób sercowo-naczyniowych.
Agaricus testowano zarówno na zwierzętach, jak i w badaniach klinicznych. W badaniu z 90 kobietami z nadwagą lub otyłością i podwyższonym poziomem cholesterolu podawanie Agaricus przez 8 tygodni prowadziło do obniżenia cholesterolu w porównaniu z wartością przed rozpoczęciem stosowania. Należy podkreślić, że te kobiety podczas badania nie zmieniły stylu życia, jedynie dodały Agaricus.
W badaniach na zwierzętach zwierzęta karmione są dietą wysokotłuszczową, która oczywiście zwiększa wartości tłuszczów we krwi. Części zwierząt do diety dodaje się Agaricus. I właśnie u tych zwierząt zawsze obniżają się wartości cholesterolu całkowitego, szkodliwego LDL, trójglicerydów, a odwrotnie zwiększa się wartość „dobrego” cholesterolu HDL. To wszystko jest następnie związane ze spadkiem ciśnienia krwi i zwolnieniem tętna do normy.
Wiele badań pokazuje, że dochodzi również do poprawy funkcji serca, zmniejszenia uszkodzenia mięśnia sercowego. Wynika to również z tego, że Agaricus zmniejsza stres oksydacyjny i stan zapalny.
Toshiro W, Ayako K, Satoshi I, Kumar MT, Shiro N, Keisuke T. Antihypertensive effect of gamma-aminobutyric acid-enriched Agaricus blazei on mild hypertensive human subjects. Nippon Shokuhin Kagaku Kogaku Kaishi 2003;50:167–73.
Kweon MH, Kwon ST, Kwon SH, Ma MS, Park YI. Lowering effects in plasma cholesterol and body weight by mycelial extracts of two mushrooms: Agaricus blazei and Lentinus edodes. Korean J Microbiol Biotechnol 2002;30:402–9.
Tsubone H, Makimura Y, Hanafusa M, Yamamoto Y, Tsuru Y, Motoi M, Amano S. Agaricus brasiliensis KA21 improves circulatory functions in spontaneously hypertensive rats. J Med Food. 2014 Mar;17(3):295-301.
Agaricus chroni również wątrobę, i to wieloma mechanizmami. Ważne jest, że obniża poziom tłuszczów, te bowiem odkładają się również w wątrobie, gdzie następnie zwiększa się stres oksydacyjny i rozwija się stan zapalny. Zmniejszenie odkładania tłuszczu jest więc profilaktyką uszkodzenia wątroby. Wątroba jest uszkadzana przez wiele substancji, np. alkohol, toksyny, leki itd., a to towarzyszy zwiększonemu stresowi oksydacyjnemu, który Agaricus zmniejsza.
W badaniu, kiedy szczurom podano uszkadzający wątrobę tetrachlorometan, wykazano, że potrafi zapobiec masowemu uszkodzeniu. Szczury, które nie otrzymywały Agaricus, miały wątrobę bardzo uszkodzoną. Obumarło wiele komórek wątrobowych, zwiększył się stres oksydacyjny i rozwinął się stan zapalny, co było związane ze wzrostem wartości enzymów wątrobowych we krwi ALT, AST…
Ochrona wątroby jest widoczna również przy wirusowych zapaleniach wątroby. W badaniach z pacjentami z zapaleniem wątroby typu B udało się ustalić, że Agaricus poprawia stan uszkodzonej wątroby, poprawia jej funkcję, chroni komórki wątrobowe przed śmiercią. Takie same wyniki były również u pacjentów z zapaleniem wątroby typu C. U pacjentów dzięki podawaniu Agaricus obniżyły się wartości enzymów wątrobowych AST, ALT, GTP oraz wartości bilirubiny. Pacjenci podawali, że poczuli ulgę, tj. zmniejszył się ból i ucisk w prawym podżebrzu, złagodziły się dolegliwości trawienne i bóle brzucha.
Sprawdzano również, czy Agaricus nie mógłby pomóc przy żółtaczce noworodkowej. Jest ona spowodowana nadmiernym rozpadem czerwonych krwinek, uwolniona hemoglobina jest transformowana w bilirubinę, której jednak wątroba noworodków nie potrafi tak szybko usuwać. Wysokie wartości bilirubiny mogą uszkodzić układ nerwowy, który u dzieci wciąż się rozwija. Ten efekt był testowany na szczurach, u których wywołano stan, który jest odpowiednikiem ludzkiej żółtaczki noworodkowej. U szczurów, które otrzymywały Agaricus, wartości bilirubiny spadały szybciej niż u szczurów bez Agaricus. Doszło bowiem do poprawy funkcji wątroby.
Zhang L, Yuan B, Wang H, Gao Y.Therapeutic effect of Agaricus brasiliensis on phenylhydrazine-induced neonatal jaundice in rats. Biomed Res Int. 2015;2015:651218.
Wu MF, Hsu YM, Tang MC, Chen HC, Chung JG, Lu HF, Lin JP, Tang NY, Yeh C, Yeh MY. Agaricus blazei Murill extract abrogates CCl4-induced liver injury in rats. In Vivo. 2011 Jan-Feb;25(1):35-40.
Al-Dbass AM, Al-Daihan SK, Bhat RS. Agaricus blazei Murill as an efficient hepatoprotective and antioxidant agent against CCl4-induced liver injury in rats. Saudi J Biol Sci. 2012 Jul;19(3):303-9.
The mushroom Agaricus blazei Murill extract normalizes liver function in patients with chronic hepatitis B. Hsu C.H, Hwang K.C, Chiang Y.H, Chou P. J Altern Complement Med. 2008;14(3):299-301.
Clinical utility of ABCL (Agaricus Mushroom Extract) treatment for C-type hepatitis. Jpn Pharmacol Ther. 2002;30:103-7
Observation on the treatment effect of Agaricus blazei to the liver function of chronic hepatitis patients. Wang L. and Ma H. J Lanzhou Med Coll. 2004;20:24–26.
Zdrowie nie jest definiowane tylko jako dobrostan fizyczny, ale także psychiczny i społeczny. Stres, napięcie psychiczne, zły nastrój, niedobry sen itd. wyraźnie obniżają jakość naszego życia, nawet jeśli fizycznie jesteśmy całkowicie w porządku.
W jednym badaniu byli zdrowi ochotnicy, którzy stosowali Agaricus przez 12 tygodni. Wypełniali kwestionariusz jakości życia przed i po 12 tygodniach. Okazało się, że ochotnikom zwiększyła się jakość życia. Zwiększyła się energia, chęć do życia, poprawiła się jakość snu, zmniejszyło się zmęczenie i osłabienie. Ciekawe było również to, że u wielu poprawiło się ukrwienie kończyn, tj. ludzi mniej nękały zimne stopy i dłonie.
Agaricus zwiększa również kondycję i poprawia radzenie sobie z obciążeniem fizycznym. Wymagające ćwiczenia mogą uszkodzić organizm, zwiększyć stres oksydacyjny, kwas mlekowy, co prowadzi do wystąpienia zmęczenia. Agaricus podawano ochotnikom, gdzie część otrzymywała Agaricus, a część placebo. Ustalono, że Agaricus zwiększa wytrzymałość, oddala wystąpienie zmęczenia nawet podczas bardzo intensywnych ćwiczeń.
W badaniu ze szczurami potwierdzono, że Agaricus ma wpływ również na psychikę. Szczury były wystawione na sytuacje stresowe, które wywołały u nich wyraźne lęki, szczury chowały się, były nerwowe. Te, które następnie otrzymywały Agaricus, lepiej radziły sobie ze stresem. Złagodziły się lęki, co potwierdziły również badania krwi. U szczurów z Agaricus było niższe stężenie hormonu stresu kortyzolu.
Agaricus ma również wpływ na mózg i funkcje umysłowe. Mózg jest uszkadzany przez stres oksydacyjny, stany zapalne, odkładanie beta amyloidu, jak to widzimy np. w chorobie Alzheimera. Agaricus zmniejsza ich tworzenie, zmniejsza stres oksydacyjny i stan zapalny, dzięki czemu chroni mózg i spowalnia jego degenerację.
Zhang C, Gao X, Sun Y, Sun X, Wu Y, Liu Y, Yu H, Cui G. Anxiolytic Effects of Royal Sun Medicinal Mushroom, Agaricus brasiliensis (Higher Basidiomycetes) on Ischemia-Induced Anxiety in Rats. Int J Med Mushrooms. 2015;17(1):1-10.
Silva FF, de Oliveira GAC, Costa HCM, Regis WCB. Royal Sun Culinary-Medicinal Mushroom, Agaricus brasiliensis (Agaricomycetes), Supplement in Training Capacity Improvement Parameters. Int J Med Mushrooms. 2017;19(9):759-766. doi: 10.1615/IntJMedMushrooms.2017024386. PMID: 29199551.
Motoi M, Motoi A, Yamanaka D, Ohno N. Open-Label Study of the Influence of Food Containing the Royal Sun Mushroom, Agaricus Brasiliensis KA21 (Higher Basidiomycetes), on the Quality of Life of Healthy Human Volunteers. M Motoi et al. Int J Med Mushrooms 17 (9), 799-817. 2015.

Charakterystyka i działanie grzybów według tradycyjnej medycyny chińskiej

Opis mieszanek ziołowych, działania według medycyny chińskiej oraz głównego zastosowania

Zalecenia dietetyczne, w tym poszczególne produkty spożywcze dla konkretnych obrazów klinicznych

Charakterystyka i działanie ziół według tradycyjnej medycyny chińskiej

Charakterystyka żywności i jej wpływ na poszczególne narządy

Podział ziół i grzybów według poszczególnych chorób